Бір құрсақтан шыққан алыптардың ұрпағы

Бір құрсақтан шыққан алыптардың ұрпағы

фото: Сапалы Қазақстан/ЖИ

Фатима Ғабитова өте білімді, бірнеше тілді меңгерген, күнделік жазуды әдетке айналдырған жан болған. 

1. Бір құрсақтан шыққан алыптардың ұрпағы

Фатима Ғабитова — қазақтың үш бірдей ұлы тұлғасының (Біләл Сүлеев, Ілияс Жансүгіров, Мұхтар Әуезов) жары және музасы болған жалғыз әйел. Сондықтан оның балалары түрлі текте (фамилияда) болғанымен, бір анадан туған ең жақын бауырлар еді. 

Ілияс Жансүгіровтен туған балалары: Үміт (1933 жылы туған, дәрігер-ғалым), Ильфа (1935–2024, неміс тілі маманы, ұстаз) және Болат (Булат Габитов-Жансүгіров, 1937–2004, белгілі кинорежиссер, драматург). 

Қызықты дерек: Ильфа есімін Ілияс өз есімінің алғашқы әріптері («Иль-») мен Фатиманың («-фа») есімін біріктіріп қойған. 

Болаттың тағдыры: Болат Ілияс тұтқындалғаннан кейін 3 айдан соң дүниеге келген. Ілияс түрмеде отырғанда: «Балам ақын болмай-ақ қойсын, жай ғана етікші болсын, тек аман болсын» деп тілеген екен. Кейіннен Болат Габитов қазақ кино өнерінің ірі тұлғасына айналды. 

Мұхтар Әуезовтен туған ұлы: Мұрат Әуезов (1943–2024). Ол — белгілі мәдениеттанушы, шығыстанушы, дипломат және «Жас тұлпар» бейресми жастар ұйымының негізін қалаушы. Ильфа Жансүгірова өз естеліктерінде інісі Мұратиктің (Мұрат Әуезовтің) дүниеге келген сәтін өмір бойы ерекше жылылықпен еске алып өткен. Олар бір-бірін ешқашан бөліп-жармай, Ілияс пен Мұхтардың аруағына кір келтірмей, өте тату және сыйласып өсті.

2. Фатима Ғабитованың күнделіктеріндегі естеліктер:

Фатима Ғабитова өте білімді, бірнеше тілді меңгерген, күнделік жазуды әдетке айналдырған жан болған. Оның қолжазбалары мен күнделіктері — сол заманның қатыгез шындығын ашқан құнды тарихи құжат. Ілияс туралы: Күнделіктерінде Фатима Ілиястың ерекше сезімталдығын, ұлттық өнерге (күйге, домбыраға) деген махаббатын сипаттайды. Ол Ілиясқа: «Маған арнап өлең жазғанша, алдымен өз халқыңның ғажайып болмысын суреттейтін отты шығарма жаз» деп талап қойған. Осылайша Ілиястың атақты «Құлагер» және «Күйші» поэмаларының тууына тікелей себепкер әрі дем беруші болған.

Мұхтар Әуезовтің ерлігі туралы: Ілияс атылып кеткеннен кейін, Фатима бес баламен «халық жауының жесірі» ретінде Жамбыл облысының Меркі ауылына жер аударылады. Ол кезде мұндай отбасыларға жақындаудың өзі өліммен тең еді. Фатима өз күнделігінде Мұхтардың ешқандай қауіпке қарамастан, Меркіге жасырын келіп, балаларға тамақ, киім-кешек әкеліп, материалдық әрі рухани үлкен демеу болғанын тебірене жазады. Осы адами жоғары құрмет пен достық кейіннен үлкен махаббатқа ұласады.

3. Тұлғалардың есімін халыққа қайтару

Хрущев жылымығы орнап, 1950 жылдардың ортасында Ілияс Жансүгіров ақталған кезде, Фатима Ғабитова мен Мұхтар Әуезов бірлесіп Ілиястың сақталып қалған қолжазбаларын жинастырып, оның шығармаларын қайта басып шығаруға, есімін қазақ халқына қайта танытуға барын салды. Осылайша, Ілияс Жансүгіров пен Мұхтар Әуезов тек шығармашылықта ғана емес, ортақ перзенттері мен ортақ шаңырақ тарихы арқылы мәңгілікке бір әулет болып бірігіп кетті.

(Жылы сөз-жанды жылытады Әлеуметтік желіден алынды)

Суреттерде: Фатима Ғабитованың жас кезі, Біләл Сүлеевпен, Ілияс Жансүгіровпен және Мұхтар Әуезовпен бірге түскен сәттері

Фото әлеуметтік желіден алынды

Сондай-ақ балаларымен (Жәнібек, Азат, Үміт, Ильфа, Болат, Мұрат) бірге қалдырған тарихи естеліктері бейнеленген.

 

Читайте также

Жазылу
Комментарий қалдыру үшін порталға тіркеліңіз немесе кіріңіз